Komunikat Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gliwicach informuje, że nasze spotkanie odbyte 24 lipca miało na celu przeprowadzenie na obiekcie oceny postępów prac naprawczych po powodzi z 2024 roku oraz omówienia dalszego harmonogramu robót. To były główne tematy tej roboczej wizyty sekretarza stanu w Ministerstwie Infrastruktury Przemysława Koperskiego i pokłosie wcześniejszych działań z mojej strony sygnalizujących niepokoje funkcjonujące w przestrzeni publicznej dotyczące stanu zabezpieczeń przeciwpowodziowych w infrastrukturze zbiornika.

Ocena postępu prac

Zbiornik Racibórz Dolny odegrał podczas powodzi w 2024 roku kluczową rolę, znacząco ograniczając wielkość fali wezbraniowej i chroniąc mieszkańców województw śląskiego, opolskiego i dolnośląskiego. Po przejściu wezbrania obiekt został poddany szczegółowym kontrolom technicznym i ocenie stanu po powodzi. Mimo, że żadna z usterek nie miała charakteru krytycznego, konieczna okazała się realizacja prac naprawczych uszkodzeń, powstałych w wyniku przejścia fali powodziowej i piętrzenia wód w czaszy polderu. Jednocześnie w toku kontroli stwierdzono, że obiekt może być bezpiecznie użytkowany, zgodnie z obowiązującymi pozwoleniami i instrukcjami eksploatacyjnymi, z uwzględnieniem zaleceń pokontrolnych oraz obowiązujących ograniczeń w zakresie jego funkcjonowania.

Kluczowy element ochrony przeciwpowodziowej

Część zaleconych do realizacji zadań naprawczych została już zakończona, kolejne są w trakcie realizacji, a następne znajdują się na etapie postępowań przetargowych.

Podczas spotkania Jan Grygier – Dyrektor Wód Polskich w Gliwicach przedstawił aktualny stan realizacji robót, omówił wykonane już zadania oraz zakres prac pozostających do zakończenia. Rozmowy dotyczyły również harmonogramu kolejnych działań.

Jak zaznaczył Jan Grygier, w realizacji są obecnie m.in.:

– wykonanie naprawy/zabezpieczenia wysięków wody w dnie rowu Tworkowskiego, w czaszy zbiornika wyrównawczego pompowni Buków i zaniżenia drogi na zaporze lewobrzeżnej zgodnie z wykonaną ekspertyzą – zbiornik Racibórz

– odmulenie kanału doprowadzającego do Budowli Przelewowo Spustowej

– likwidacja odsypiska w korycie rzeki Odry wraz z odcinkowym zabezpieczeniem wyerodowanych skarp poniżej mostu kolejowego relacji Rybnik-Chałupki

– wykonanie pomiarów kontrolnych w technice lidar zbiornika Racibórz i polderu Buków wynikających z ekspertyzy

– Wykonywanie badań oleju hydraulicznego napędów hydraulicznych Budowli Utrzymanie systemu ASTKZ piezometrów zbiornika Racibórz Dolny

– Serwis stacji transformatorowych – Zbiornik Racibórz i polder Buków

– Przegląd pogwarancyjny 4 szt. pomp BBA BA 300K użyczonych jednostkom OSP pow. raciborski oraz pompy dużej wydajności BBA BA 700G

– Uporządkowanie terenu z dzikich wysypisk śmieci z czaszy zbiornika Racibórz Dolny

– Utrzymanie systemu ASTKZ piezometrów zbiornika Racibórz Dolny (przegląd, wymiana baterii, kalibracja, diagnostyka)

– Naprawa uszkodzonych reperów na zbiorniku Racibórz i polderze Buków wraz z pomiarami geodezyjnymi

– Wymiana łat wodowskazowych na obiektach zbiornika Racibórz Dolny w związku z zmianą układu odniesienia z PL-KRON86-NH na PL-EVRF 2007-NH

Jednocześnie Dyrektor Wód Polskich w Gliwicach wskazał, że rozstrzygnięto postępowanie przetargowe na wykonanie naprawy/zabezpieczenia ławki i rowu opaskowego na zaporze czołowej oraz poprawy odwodnienia na drodze serwisowej na zaporze lewobrzeżnej zgodnie z wykonaną ekspertyzą. Z zachowaniem obligatoryjnych terminów, wynikających z ustawy Prawo Zamówień Publicznych, jeszcze w tym miesiącu może zostać podpisana umowa z wykonawcą tego zadania.

Jan Grygier zwrócił też uwagę na fakt, że szereg przedmiotowych zadań ma charakter konserwacyjny, utrzymaniowy i wynika z eksploatacji obiektu hydrotechnicznego. Przypomniał zarazem zakres prac już wykonanych począwszy od 2024 r.

Bezpieczeństwo i dalsze działanie

W trakcie wizyty omówiono również obowiązujące obecnie ograniczenie piętrzenia wody do rzędnej z powodzi we wrześniu 2024r (193,80 m n.p.m.). Rozwiązanie to ma charakter prewencyjny i obowiązuje do czasu zakończenia analiz eksperckich oraz realizacji wszystkich zaleceń wynikających z ocen technicznych wykonanych po powodzi. Jednocześnie zbiornik pozostaje w pełni gotowy do bezpiecznej eksploatacji zgodnie z obowiązującymi instrukcjami gospodarowania wodą oraz decyzjami administracyjnymi.

Wiceminister Przemysław Koperski zapoznał się z przebiegiem prowadzonych robót oraz zakresem działań planowanych w najbliższych miesiącach. Spotkanie było również okazją do omówienia wyzwań związanych z utrzymaniem i dalszym rozwojem infrastruktury przeciwpowodziowej, która stanowi jeden z filarów bezpieczeństwa mieszkańców dorzecza Górnej Odry.