Konferencja Fala Renowacji czyli poszukiwanie sposobów na wdrożenie dyrektywy budynkowej UE

Zostałam zaproszona przez Stowarzyszenie Fala Renowacji na doroczną konferencję zorganizowaną w ramach międzynarodowego projektu #EPBD.wise

Konferencja odbyła się 19 czerwca br. w Warszawie z udziałem m.in. reprezentantów Ministerstwa Klimatu i Środowiska, Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, Ministerstwa Rozwoju Technologii, organizacji pozarządowych oraz przedstawicieli producentów materiałów i technologii stosowanych dla poprawy efektywności energetycznej budynków.

Przedmiotem konferencji było znalezienie odpowiedzi na pytanie w jaki sposób skutecznie wdrożyć dyrektywę budynkową – Energy Performance of Buildings Directive (EPBD), jakie są perspektywy transformacji energetycznej sektora budynków w Polsce. EPBD jest kluczem do sprawiedliwej transformacji Polski, ponieważ:

Skuteczne i dobrze zaplanowane wdrożenie zapisów dyrektywy umożliwi:

znaczne oszczędności energii zużywanej budynki
likwidację zjawiska ubóstwa energetycznego
poprawę jakości powietrza
poprawę bezpieczeństwa kraju

Kontekst wydarzenia jest następujący:

Połowa 2024 r. to idealny moment, aby przeanalizować, w którym miejscu się znajdujemy, jeśli chodzi o kondycję i plany modernizacji energetycznej budynków, a także jakie działania są niezbędne, aby w pełni odblokować potencjał drzemiący w poprawie efektywności energetycznej polskiego zasobu budowlanego.
Kluczowe będą elementy składowe EPBD, czyli m.in. Świadectwa charakterystyki energetycznej budynków (EPC), minimalne normy energetyczne dla budynków (MEPS) oraz Krajowy Plan Renowacji Budynków (NBRP).
Dlatego, podczas konferencji rocznej Stowarzyszenia Fala Renowacji zostaliśmy zaproszeni do udziału m.in. w dyskusji dotyczącej koniecznych zmian prawodawstwa krajowego, które pozwolą Polsce wdrożyć założenia dyrektywy, przygotować skuteczne programy wsparcia publicznego modernizacji energetycznej budynków, umożliwiające
renowację tzw. wampirów energetycznych, a w konsekwencji zrealizować właśnie sprawiedliwą transformację energetyczną. O tym rozmawialiśmy jako uczestnicy panelu “Jakie rozwiązania administracyjne legislacyjne i finansowe pozwolą na efektywne
wdrożenie dyrektywy EPBD w Polsce?”

Pytania na które staraliśmy się odpowiedzieć zawierały następujące tezy:

1.Budowanie wiedzy na temat efektów renowacji budynków – gdyby Państwa zapytał przypadkowy człowiek (czytaj bez orientacji w temacie) o wytłumaczenie w dwóch trzech zdaniach, prostymi słowami co to jest dyrektywa EPBD, co byście mu powiedzieli?

2. Komunikacja na temat EPBD – Niewiele osób w Polsce wie po co powstała dyrektywa, ale wiele słyszało, że to nic dobrego. Czy nie potrzebujemy kampanii społecznej na ten temat, aby uspokoić i wyjaśnić?

3. Perspektywa i informacje niezbędne dla społeczeństwa – Jaki jest plan prac nad wdrożeniem dyrektywy?

4. Wsparcie procesu termomodernizacji – Czyste Powietrze to tylko jeden z programów wspierających renowację, ale dotyczy 5 mln jednorodzinnych budynków. Jak Fundusz mierzy i jak planuje mierzyć efektywność tego programu? Jakie są perspektywy rozwoju i finansowania? Mamy kilka programów na rzecz termomodernizacji i innych źródeł finansowania. Nie uważają Państwo, że powinny być skoordynowane, tak aby lepiej były wydawane te pieniądze i aby właściciele budynków wiedzieli, gdzie i na co mogą liczyć

Oprócz naszego panelu dyskusyjnego program Konferencji zawierał takie wydarzenia:

Rundę pytań do przedstawicieli producentów materiałów i technologii dla poprawy efektywności energetycznej budynków nt. możliwości i warunków zwiększenia mocy wytwórczych przez sektor przedsiębiorstw
Prezentację zapisów dyrektywy EPBD oraz najlepszych praktyk z różnych państw UE przez przedstawicieli konsorcjum projektowego oraz Komisji Europejskiej
Warsztaty na temat wdrożenia poszczególnych elementów Dyrektywy EPBD tj. Krajowego Planu Renowacji Budynków (NBRP), świadectw charakterystyki energetycznej budynków (EPCs), Minimalnych Standardów Energetycznych Budynków (MEPS)

Konferencja była okazją do wymiany poglądów i opinii jak i dała możliwość wymiany wiedzy i doświadczeń z przedstawicielami innych sektorów, przemysłu i środowisk pozarządowych.

O tym, czym jest „Dyrektywa budynkowa’ przeczytacie poniżej i w całości w portalu teraz-srodowisko.pl

Dyrektywa budynkowa

Zdekarbonizowane budownictwo na horyzoncie. Przyjęto dyrektywę EPBD

Od 2030 r. wszystkie nowe budynki będą musiały być zeroemisyjne, do 2050 r. natomiast – cały zasób budowlany w Unii Europejskiej. Stanowi tak dyrektywa o charakterystyce energetycznej budynków, którą 12 kwietnia formalnie przyjęła Rada UE.‹

Zrewidowana dyrektywa o charakterystyce energetycznej budynków (ang. Energy Performance of Buildings Directive – EPBD), potocznie nazywana dyrektywą budynkową, to jeden z kluczowych elementów legislacyjnych Europejskiego Zielonego Ładu oraz pakietu Fit for 55, pomyślany jako instrument ograniczenia emisji gazów cieplarnianych oraz likwidacji ubóstwa energetycznego. Zgodnie z danymi przytoczonymi przez Komisję Europejską (KE), budynki odpowiadają za ok. 40% konsumpcji energii w UE, ponad połowę zużycia gazu i ok. 35% powiązanych z energią emisji gazów cieplarnianych. – Ok. 35% budynków w UE ma więcej niż 50 lat, a prawie 75% zasobów budowlanych jest nieefektywne energetycznie. Równocześnie średni roczny wskaźnik renowacji wynosi ok. 1% – informuje Komisja.O planowanej regulacji, którą KE zaproponowała w grudniu 2021 r. w celu zastąpienia przepisów przyjętych w 2018 r., pisaliśmy kilkukrotnie, relacjonując m.in. głos apelującej o ambitne cele branży budowlanej oraz przyjęcie stanowiska przez Radę UE w październiku 2022 r., a następnie przez Parlament Europejski w marcu ub.r. W grudniu 2023 r. oba organy wypracowały porozumienie na temat nowych przepisów, zatwierdzone przez Europarlament w zeszłym miesiącu. Kwietniowa decyzja Rady stanowi zatem zwieńczenie procesu legislacyjnego – podpisana dyrektywa zostanie opublikowana w Dzienniku Urzędowym UE, a państwa członkowskie będą miały dwa lata na wprowadzenie w życie jej przepisów.

Czytaj też: 67 tys. nowych kotłów węglowych w latach 2021-2023. Raport o transformacji budynków w PolsceEnergia pierwotna w budynkach mieszkalnych mniejsza o 16%

Dalekosiężnym celem przyjętej przez państwa członkowskie regulacji jest neutralność klimatyczna całego sektora budynków w 2050 r. Dążenia do zeroemisyjności mają objąć zarówno budynki mieszkalne, jak i niemieszkalne oraz obiekty publiczne. W ramach wzmacniania efektywności energetycznej do 2030 r. średnie zużycie energii pierwotnej w budynkach mieszkalnych musi zmniejszyć się o 16%, do 2035 r. natomiast o 20-22%. – Co najmniej 55% redukcji zużycia energii będzie osiągnięte dzięki modernizacji 43% budynków mieszkalnych o najgorszej charakterystyce energetycznej – informuje Rada UE w przedstawionym komunikacie. W przypadku budynków niemieszkalnych do końca obecnej dekady remontom ma zostać poddane 16% budynków o najgorszej charakterystyce i 26% do roku 2033. W ciągu kilku lat obowiązkowe standardy zeroemisyjności obejmą nowe budownictwo. Od 1 stycznia 2028 r. wymogi będą dotyczyły nowych budynków publicznych, w tym m.in. szkół czy szpitali, od 1 stycznia 2030 r. zaś wszystkich powstających obiektów. Charakterystykę energetyczną budynków określać będą tzw. Minimalne Standardy Wydajności Energetycznej (ang. Minimum Energy Performance Standards – MEPS), wprowadzane stopniowo jako obowiązkowy wymóg dla budynków niemieszkalnych i opcjonalny dla budynków mieszkalnych. Podobną funkcję będzie spełniać system certyfikacji ze skalą od A do G, gdzie A oznacza budynki zeroemisyjne, a G – te o najgorszej charakterystyce energetycznej.

Więcej czytaj:

https://www.teraz-srodowisko.pl/aktualnosci/dyrektywa-epbd-charakterystyka-energetyczna-budynkow-14932.html