czolówka www demarczyk wujec
Zawsze gdy odchodzą ludzie dla nas ważni; bliscy, których kochaliśmy lub Ci, którzy w jakiś sposób uczestniczyli w naszym życiu: autorytety, które kształtowały nasze umysły, artyści, którzy lepili nasze serca, jesteśmy tak porażająco bezradni. I usiłujemy oswoić tę bezradność jakimiś słowami. Ale ta bezradność nie chce dać się zagadać…Nawet gdy z wiekiem ćwiczymy się w tym po wielokroć. Ewa Demarczyk, Henryk Wujec. Niech spoczywają w pokoju. Poniżej artykuł  w portalu tvn24.pl  o reakcji świata polityki, kultury i sztuki  na odejście tak znaczących postaci. cytowano także mój wpis na facebooku.  Kliknij w obrazek lub w link lub przeczytaj przedruk.

https://tvn24.pl/najnowsze/ewa-demarczyk-nie-zyje-wspomnienia-ludzi-kultury-i-politykow-o-artystce-4666010

den

„Świat bez pani będzie tańczył dalej, ale pani brak zauważymy na parkiecie”

Gigantycznie utalentowana, niepodobna do nikogo na świecie, nikogo nie naśladowała – tak o zmarłej Ewie Demarczyk mówiła jej koleżanka z dawnych lat Joanna Rawik, piosenkarka i aktorka. Artystkę, nazywaną „Czarnym Aniołem” polskiej piosenki, wspominają w sobotę nie tylko ludzie kultury, ale także politycy. „Pani Ewo, ten świat bez Pani będzie tańczył dalej, ale Pani brak zauważymy na parkiecie. Po takich odejściach zawsze pozostaje smutna, niezapełniona cisza” – napisał w mediach społecznościowych prezydent Wrocławia Jacek Sutryk.

Jedna z najwybitniejszych polskich osobowości scenicznych, nazywana „Czarnym Aniołem” polskiej piosenki – Ewa Demarczyk – nie żyje. Demarczyk zmarła w piątek w swoim mieszkaniu. Znana jest dzięki takim utworom jak „Karuzela z Madonnami”, „Rebeka” i „Grande Valse Brillante”. Od lat unikała prasy i nie występowała. W styczniu przyszłego roku skończyłaby 80 lat. O śmierci artystki poinformowała w sobotę w mediach społecznościowych „Piwnica Pod Baranami”, z którą wokalistka związana była przez wiele lat. „Odeszła Największa. Żegnaj Ewo” – napisano w krótkim wpisie na Facebooku.

Fani żegnają artystkę: kiedy czułam się zagubiona, poezja przez nią śpiewana zwracała mnie do domu

Pod wpisem pojawiły się setki komentarzy fanów, którzy z żalem żegnają legendę polskiej piosenki. „Z jej płytą przejechałam pół świata. Kiedy czułam się zagubiona, niepewna, co mam dalej w życiu robić, poezja przez nią śpiewana zwracała mnie do domu” – napisała jedna z internautek.

„W pewnym sensie mnie, jako nastolatki, która słuchała w liceum jej wykonań, uczyła wrażliwości” – czytamy w innym komentarzu. Na profilu Piwnicy pod Baranami udostępniono także nagranie z jednego z występów zmarłej wokalistki. „Gdy się miało szczęście, które się nie trafia, czyjeś ciało i ziemię całą, a zostanie tylko, tylko fotografia, to jest, to jest bardzo mało” – śpiewała Demarczyk, interpretując wiersz Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej „Pocałunki”.

„Świat bez pani będzie tańczył dalej, ale pani brak zauważymy na parkiecie”

W sobotę wspomnienia o artystce przywołuje wiele osobistości związanych z kulturą, ale także politycy.

Wśród nich jest prezydent Wrocławia Jacek Sutryk. „Pani Ewo, ten świat bez Pani będzie tańczył dalej, ale Pani brak zauważymy na parkiecie. Po takich odejściach zawsze pozostaje smutna, niezapełniona cisza” – napisał na Twitterze.

Prezydent Warszawy Rafał Trzaskowski napisał o Demarczyk, że to „wybitna piosenkarka, legenda Piwnicy pod Baranami, niesamowita osobowość estradowa”. „Jej wykonania i interpretacje zostaną z nami na zawsze” – dodał we wpisie na Twitterze.

„Teraz będę Cię słuchał, jak śpiewasz stamtąd”

Były europoseł Platformy Obywatelskiej, z wykształcenia kulturoznawca Michał Boni, wspominając śmierć artystki, napisał: „moja młodość odchodzi…”. „Teraz będę Cię słuchał, jak śpiewasz stamtąd po latach przerwy…” – dodał we wpisie na Facebooku.

Także posłanka PO Gabriela Lenartowicz opublikowała na Facebooku wpis w związku ze śmiercią artystki. „Zawsze gdy odchodzą ludzie dla nas ważni; bliscy, których kochaliśmy lub Ci, którzy w jakiś sposób uczestniczyli w naszym życiu: autorytety, które kształtowały nasze umysły, artyści, którzy lepili nasze serca, jesteśmy tak porażająco bezradni” – napisała.

Przekonywała, że „usiłujemy oswoić tę bezradność jakimiś słowami”, ale – jak oceniła – „ta bezradność nie chce dać się zagadać”. „Nawet, gdy z wiekiem ćwiczymy się w tym po wielokroć” – dodała. „Ewa Demarczyk, Henryk Wujec. Niech spoczywają w pokoju” – napisała posłanka, wspominając także zmarłego w sobotę wybitnego działacza opozycji w czasach PRL.

 PAP

„Aniele, gdzie byłaś, kiedy Cię nie było? I gdzie teraz jesteś?”

Dziennikarz radiowej Trójki Piotr Stelmach napisał na Facebooku, że miał „kilka muzycznych marzeń, które odeszły. Bez możliwości powrotu”. „Jednym z nich było jakimś, nie wiadomo, którym cudem świata, namówić Ją na występ. Albo w Trójce, albo na Męskim Graniu, albo Gdzieś. Aniele, gdzie byłaś, kiedy Cię nie było? I gdzie teraz jesteś?” – napisał.

W kolejnym wpisie wspomniał także inne zmarłe postaci polskiej ceny muzycznej. „Z każdym pożegnaniem kogoś z tej fantastycznej muzycznej Sfory mam wrażenie, że świat, który dawno temu zabraliśmy ze sobą w walizkach, staje się coraz mniej stereo. Że jego wielowymiarowość, tak znajomo dźwięcząca nam w uszach, zostaje bezpowrotnie skompresowana przez upływ czasu. I prawa jemu przynależne” – uznał. „Wiem, wiem, nikt nam nie obiecywał nieskończoności, ale…” – dodał dziennikarz.

„Dobranoc Królowo”

Z wokalistką, dziękując za niezapomniane utwory, żegnają się także ludzie kultury. „Wszyscy odchodzimy. Odeszła i ona. Królowa ciemności, poezji i szarmu. Kocham te piosenki, tę wrażliwość i świat, którego już nie ma. Ewa chce spać. Dobranoc Królowo. Spotkamy się we śnie” – napisał muzyk Tomasz Organek.

Dziennikarz i krytyk Wacław Krupiński ocenił, że „kilku pokoleniom prezentowała to, co w piosence najszlachetniejsze, najbardziej wartościowe. Nie zostawiła po sobie zbyt wielu nagrań, ale – same perły”. „One będą z nami przypominając o fenomenie Ewy Demarczyk. O jej spotkaniu z Zygmuntem Koniecznym, z Andrzejem Zaryckim” – dodał.

„Zrozumiałam dopiero teraz, kiedy jej już nie ma, że właściwie to ograniczenie zbudowało jej wielkość”

W ciepłych słowa o zmarłej artystce mówiła Joanna Rawik, piosenkarka i aktorka. – To była moja koleżanka. Mieszkałam parę lat w Krakowie, więc siłą rzeczy się znałyśmy. Ja śpiewałam w Klubie pod Jaszczurami, ona w Piwnicy pod Baranami. Przez jakiś czas nawet jej zazdrościłam. Śledząc jej poczynania bardzo czujnie i pilnie i myślałam sobie: ona się skupia tylko na piosence, dlatego jest taka wspaniała, nic innego nie ma w głowie, tylko ta piosenka – opowiadała Rawik.

Podkreśliła, że Demarczyk była „gigantycznie utalentowana, niepodobna do nikogo na świecie, nikogo nie naśladowała”. – Dzięki repertuarowi, który pisał dla niej Zygmunt Konieczny, stworzyła coś szalenie oryginalnego, jedynego w swoim rodzaju. To jest zadziwiające, ale to też sprawiło, że ona jakby spłonęła na stosie własnej wielkości – oceniła aktorka.

Zwróciła uwagę, że Demarczyk „nie rozwinęła swojego repertuaru ilościowo”, co jednak „nie ma w tej chwili znaczenia”. – Zrozumiałam dopiero teraz, kiedy jej już nie ma, że właściwie to ograniczenie zbudowało jej wielkość – przyznała.

PAP/CAF

Polską piosenkę „wprowadziła na wyżyny artyzmu poetyckiego”

Dyrektor artystyczny Letniego Festiwalu Jazzowego w Piwnicy pod Baranami Witold Wnuk, który współpracował z artystką, ocenił, że „to jedna z najwybitniejszych postaci w kulturze polskiej, która zmieniła w ogóle polską piosenkę, wprowadziła na wyżyny artyzmu poetyckiego”. – W czasach big beatu i przaśnej piosenki weszła z muzyką Zygmunta Koniecznego na inny poziom – uznał.

Podkreślił, że Demarczyk „stworzyła sztukę wielką, nie tylko prostą, łatwą i przyjemną, ale dramatyczną, literacką”. – Można powiedzieć, że była wzorcem piosenki ambitnej, poetyckiej. Zupełnie odmieniła naszą polską piosenkę – dodał Wnuk.

„Przylgnęła do niej opinia niedostępnej i niegrzecznej, ale to była samoobrona”

Zmarłą wspominał również Andrzej Zarycki. Ich współpraca rozpoczęła się w połowie lat 60., kiedy kompozytor został poproszony o napisanie utworów dla Piwnicy pod Baranami. Powstały wówczas m.in. „Ballada o cudownych narodzinach Bolesława Krzywoustego”, „Skrzypek Hercowicz” i „Na moście w Avignon”.

– Z Ewą pracowało się bardzo dobrze. Była wybitną postacią, która zawsze doskonale wiedziała, co „piszczy” w każdej piosence, co jest w niej najistotniejsze. Potrafiła znaleźć sposób interpretacji każdego utworu – mówił. Mówił, że próby w domu Demarczyk w Krakowie przy ulicy Wróblewskiego odbywały się codziennie. Czasem artyści spotykali się we dwójkę i ćwiczyli przy akompaniamencie fortepianu, czasem w próbach brał udział cały zespół. – Byliśmy zdyscyplinowani. Nie było z tym problemu, bo wszyscy wiedzieliśmy, że to jest ważna artystycznie sprawa – wskazywał Zarycki.

 Wikipedia (CC BY SA 0.0)

Kompozytor wspominał, że Demarczyk „przede wszystkim zabiegała o to, żeby nikt nie kolportował jej prywatnego życia”. – Stąd zresztą brały się scysje z dziennikarzami, bo rzadko który znał się na muzyce, na tym, co ona tak naprawdę robi. Niewielu z nich to rozumiało na tyle, żeby mogli recenzować to w sensowny sposób. Zawsze najbardziej interesowali się aferami. Ewa bardzo szybko i niejednokrotnie bardzo nerwowo pozbywała się takich petentów – wspominał Zarycki.

Jak mówił, „potem przylgnęła do niej opinia niedostępnej i niegrzecznej, ale to była samoobrona, bo nie wszyscy lubią być obnażani publicznie”.

Po niemal 20 latach wspólnej pracy, Demarczyk wycofała się z zawodu, uznając – zdaniem byłego współpracownika – że przekazała już publiczności to, co zamierzała. – Nie wiem, co robiła po rozstaniu ze mną. Przez chwilę jeszcze śledziłem jej wyjazdy, kiedy podróżowała między innymi do Japonii, ale później zniknęła mi z pola widzenia. Kilka razy, przy okazji jej urodzin czy świąt, rozmawialiśmy przez telefon i składaliśmy sobie życzenia, ale nigdy nie byłem w jej domu. Nie wiem, gdzie później mieszkała” – powiedział.

Pytany, czy śmierć artystki tego formatu oznacza koniec pewnej epoki, Zarycki ocenił, że raczej „koniec pewnej estetyki”. – Jednak Ewa nie udzielała się już od dawna, więc straciliśmy ją już kilkanaście czy kilkadziesiąt lat temu. Dzisiaj po prostu mamy świadomość, że człowiek był i już nigdy się nie odezwie. W sensie artystycznym zamilkła jednak już wiele lat temu – ocenił.

Zdaniem kompozytora, pamięć o wokalistce i jej twórczości przetrwa, o czym przekonać się można, obserwując niemalejącą popularność jej utworów. – Dziś trudno znaleźć podobną artystkę. A opinie, które znaleźć można w internecie, jeszcze bardziej przekonują, że tak jest – zaznaczył.

PAP

„Ona to miała”

Kompozytor Zygmunt Konieczny, który skomponował dla Ewy Demarczyk m.in. „Karuzelę z madonnami”, „Groszki i róże” oraz „Czarne anioły” przekazał, że poznał wokalistkę w 1962 roku. – Miała znakomitą ekspresję, która służyła moim piosenkom. Chciałem, żeby te utwory były pełne ekspresji. Ona to miała – ocenił. – Dobrze się dobraliśmy w tamtym czasie – dodał. Przyznał jednak, że w latach 70. zerwał się pomiędzy nimi kontakt i od tamtej pory nie utrzymywali relacji. – Ona była artystką, piosenkarką, która przede wszystkim zrealizowała moje założenia artystyczne. Tak chciałem, żeby moje utwory były śpiewane – mówił Konieczny. Podkreślił, że Demarczyk była „jedną z niewielu, która potrafiła tak śpiewać”.

Gliński: Unieśmiertelniła i nadała nowe życie wielu tekstom. Jej głos pozostanie na zawsze w pamięci

Minister kultury i dziedzictwa narodowego Piotr Gliński napisał na Twitterze, że „to smutny dzień dla polskiej kultury”.

„Odeszła Ewa Demarczyk, ‚Czarny Anioł’, wybitna śpiewaczka, która swoimi wykonaniami współtworzyła dzieła niezapomniane. Unieśmiertelniła i nadała nowe życie wielu tekstom. Jej głos pozostanie na zawsze w pamięci. Niech spoczywa w pokoju! – dodał.

Także europoseł Prawa i Sprawiedliwości Ryszard Czarnecki opublikował na Twitterze wpis, w którym ocenił, że „nikt nie zastąpi ‚Czarnego Anioła”.